Cumhurbaşkanlığı kararı ile 2020 yılında 'milli park' ilan edilen Cilo Sat Dağları'ndaki 20 bin yıllık buzullar ve etrafındaki göller, her yıl alan kaybı yaşarken binlerce yurt içi ve yurt dışı turisti ağırlamaya devam ediyor. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu, buzulların hızla eridiğini ve durumun endişe verici olduğunu açıkladı.
Kar Yağışı Buzulları Korumaya Yetmiyor
Prof. Dr. Alaeddinoğlu, bu yıl Van Gölü Havzası, Doğu Anadolu bölgesinin tamamı, kısmen Güneydoğu Anadolu ve Türkiye'nin farklı bölgelerinin ciddi yağış aldığını belirtti. Cilo buzulları dahil olmak üzere bölgedeki dağların yoğun kar yağışı aldığını ifade eden uzman, "Bu kar yağışı bölgenin su bilançosu açısından çok ciddi katkı sunan, pozitif anlamda olumlu etkileyecek bir süreci destekler. Ancak, Cilo Dağları'ndaki buzulların ömrünü uzatmaya ya da olumlu etkilemeye bir katkısı olmaz" dedi.
Alaeddinoğlu, yağan karın büyük kısmının yaz aylarında eriyeceğini vurgulayarak, "Mevcut yapının üzerine ekstradan bir kar örtüsü gelmeyecek, onu olumlu anlamda etkilemeyecek. Dolayısıyla, Cilo dahil olmak üzere o buzulların tamamı maalesef önümüzdeki aylarda başlayacak olan sıcak hava dalgası ile birlikte var olan karı erittiği gibi, geçmişte gelen buzulların, kalıcı kar örtüsünün büyük ölçüde erime sürecine girmesine neden olacak" açıklamasını yaptı.
Dağlık Bölgelerde Sıcaklık 6-7 Derece Artıyor
İklim değişikliği ve sıcaklık artışının her yerde aynı olmadığını belirten Prof. Dr. Alaeddinoğlu, bölgesel farklılıkları şu şekilde açıkladı: "Van Gölü kıyısında farklıdır, dağlardaki farklıdır, kuzey kutbuna gidersiniz daha farklıdır. Antalya ya da Güneydoğu'da daha alçak sahalarda ortalama sıcaklıktaki artışlar 1-2 derecedir. Ama Cilo ya da diğer dağlarda bu sıcaklık 6-7 dereceye çıkıyor. Bunun önüne geçmemiz mümkün değil" dedi.
Buzullar İçin Özel Koruma Önerisi
Doğal miras olan buzulların korunması için örtü ile kaplanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Alaeddinoğlu, temmuz ve ağustos ayı ile birlikte kalıcı buzulların yavaş yavaş erimeye başlayacağını ifade etti. "Oradaki erimeyi durdurmamız mümkün değil" diyen uzman, milli park ilan edilen Cilo Dağları'ndaki buzulların korunabilmesi için gerekli yasaların çıkarılması gerektiğine dikkat çekti.
Van Gölü Havzası'nın bu yılki yağışlardan su ihtiyacı açısından pozitif katkı aldığını ancak bu durumun buzullara yansımayacağını vurgulayan Alaeddinoğlu, güncel uydu görüntüleriyle bu yılki alan kaybının tespit edilebileceğini belirtti. Cilo Sat Dağları'ndaki buzullar, her geçen yıl alan kaybederek Türkiye'nin en önemli doğal miraslarından birinin yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını gösteriyor.
