Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK), TBMM Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu'nda 9 ilde kadın cinayetleri üzerine yaptığı araştırmanın sonuçlarını paylaştı. İç Anadolu'dan 8 il ve İstanbul'da gerçekleştirilen saha çalışmalarına dayanan rapor, kadın cinayetlerinin boyutlarını somut verilerle ortaya koydu.
Cinayetlerde kullanılan silahların büyük çoğunluğu ruhsatsız
KDK'nın araştırmasına göre kadın cinayetlerinde kullanılan silahların yüzde 84'ü ruhsatsız olduğu tespit edildi. Kadınları öldüren erkeklerin yüzde 73'ünün daha önce sabıkası bulunduğu kaydedildi. Raporda ayrıca öldürülen kadınların yüzde 88'inin koruma kararı olmadığı belirtildi.
KADES uygulamasında yaşanan sorunlar
Komisyonda raporu sunan KDK temsilcisi Fatma Benli Yalçın, KADES uygulamasıyla ilgili yaşanan sorunlara dikkat çekti. Yalçın, il emniyet müdürleri ile görüşmelerinde "bazen gidiyoruz, sahte ihbar çıkıyor" şeklinde yakınmalar aldığını, ancak bu durumun farklı değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Yalçın, "Bir kısmı sahte olabilir ama bir kısmı da belki tartışma alevlendiğinde kadının bastığı ve erkeğin 'A, evet, bak KADES'e basıldı, polis gelebilir, ben dolayısıyla dikkat edeyim' diyebileceği hususlar" diyerek, KADES uygulamasının caydırıcı etkisine vurgu yaptı.
Zihinsel altyapı değişikliği vurgusu
KDK temsilcisi, yasalar ve uygulamalar değiştirilse de toplumsal zihinsel altyapının değiştirilmesinde yetersiz kalındığının altını çizdi. Yalçın, "KADES'i yapıyoruz, işte yasaları değiştirdik ama bunun toplumdaki zihni altyapısını değiştirmekte yetersiz kaldık" değerlendirmesinde bulundu.
ŞÖNİM'lerde mesai saatleri sorunu
Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri'nde (ŞÖNİM) yaşanan operasyonel sorunlara da değinen Yalçın, merkezlerin bir kısmının akşam 17.00'ye kadar çalıştığını, yirmi dört saat çalışanlarda ise sadece nöbetçilerin kaldığını belirtti. "Ama şiddet akşam saatleri oluyor. Cumartesi, pazar mesai saatleri dışında oluyor" diyerek, şiddet vakalarının zamanlaması ile hizmet saatlerinin uyumsuzluğuna dikkat çekti.
Yalçın, mesai saatleri dışında başvuruda bulunan kadınların, ŞÖNİM'de yeterli eleman bulunmadığı için polis tarafından doğrudan konukevlerine yönlendirildiğini ifade etti.
Faillerden KDK'ye başvuru
Araştırma sürecinde dikkat çeken bir detay da bazı erkeklerin eşlerini öldürdükten sonra kendilerini haklı görerek KDK'ye başvuruda bulunmaları oldu. Bu durum, kadın cinayetlerinin ardındaki zihinsel yaklaşımın boyutlarını göstermesi açısından önem taşıyor.
KDK'nın bu kapsamlı araştırması, Türkiye'de kadın cinayetleriyle mücadelede kurumsal ve toplumsal düzeyde atılması gereken adımları somut verilerle ortaya koymuş oldu.
