ABD Başkanı Donald Trump, Perşembe günü imzaladığı başkanlık kararnamesiyle patentli ilaçlara yüzde 100'e varan gümrük vergileri getirilebileceğini açıkladı. Karar, yönetimle anlaşmaya varamayan şirketlerin ürettiği ilaçları hedef alıyor.
Şirketlere Farklı Vergi Oranları
Yeni düzenlemeye göre, en çok gözetilen ülke esasına dayalı fiyat anlaşması imzalayan ve ABD'de aktif tesis kuran şirketler için vergi oranı yüzde 0 olacak. Böyle bir anlaşması bulunmayan ancak ABD'de yatırım yapan şirketler yüzde 20 vergi ödeyecek. Bu oran dört yıl içinde kademeli olarak yüzde 100'e çıkacak.
Yönetimden kıdemli bir yetkili basınla yaptığı telefon brifinginde, büyük şirketlere 120 gün, diğer şirketlere ise 180 günlük müzakere süresi tanındığını belirtti. Yetkili, şirketlerin yüzde 100'lük vergiler yürürlüğe girmeden önce anlaşma yapmak için hâlâ ayları olduğunu vurguladı.
17 Fiyat Anlaşması İmzalandı
Trump yönetiminin büyük ilaç üreticileriyle şimdiye kadar 17 fiyat anlaşmasına vardığı, bunlardan 13'ünün şimdiden imzalandığı açıklandı. Ancak yetkili, artan vergilerden etkilenebilecek şirket veya ilaç adlarını vermedi.
Kararnamede Trump, bu adımların 'ilaç ve ilaç bileşenleri ithalatının yarattığı, ulusal güvenliği zayıflatma tehdidiyle' mücadele etmek için gerekli olduğunu savundu. Bu karar, Trump'ın dünya genelindeki neredeyse tüm ülkelere kapsamlı yeni ithalat vergileri açıkladığı günle aynı zamana denk geldi.
Sektörden Sert Tepki
İlaç sektörü çatı kuruluşu PhRMA'nın CEO'su Stephen J. Ubl, yenilikçi ilaçlara getirilecek vergilerin maliyetleri artıracağını ve ABD'deki milyarlarca dolarlık yatırımı riske atabileceğini söyledi. Ubl, ABD'nin biyofarmasötik üretiminde zaten büyük bir paya sahip olduğuna işaret ederek, başka ülkelerden tedarik edilen ilaçların 'ezici çoğunluğunun güvenilir ABD müttefiklerinden geldiğini' vurguladı.
Pfizer ve Eli Lilly ile Anlaşmalar
Trump yönetimi, son bir yılda Pfizer, Eli Lilly ve Bristol Myers Squibb gibi büyük şirketlerle yeni ilaçlarda daha düşük fiyat taahhütleri içeren anlaşmalar imzalamak için vergi tehdidini koz olarak kullandı. Trump, ikinci görev döneminin başından bu yana Amerika'nın ticaret ortaklarına yönelik peş peşe yeni ithalat vergileri getirdi ve yabancı üretimli ilaçlara çok yüksek tarifeler uygulayacağı vaatlerini defalarca dile getirdi.
Perşembe günü açıklanan vergilerin bir kısmı, Şubat ayında Yüksek Mahkeme'nin iptal ettiği gümrük yükümlülükleri arasında yer alıyordu. Yeni gümrük vergileri kararı, borsalarda sarsıntıya yol açtı.
