Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ermenistan Başbakanı Nikol Pashinyan ile Kremlin'de çarşamba günü gerçekleştirilen görüşmede, Ermenistan'ın Avrupa Birliği ile yakınlaşmasının Moskova tarafından tolere edilmeyeceği uyarısında bulundu ve Rus gaz tedariki üzerinden örtülü bir tehditte bulundu.
Putin'den AB Üyeliği Konusunda Net Uyarı
Putin görüşmede, "Ermenistan'da Avrupa Birliği ile ilişkilerin geliştirilmesine yönelik tartışmalar olduğunu görüyoruz" dedi ve Moskova'nın bunu "tamamen sakin" karşıladığını belirtti. Ancak Rus lider, "Avrupa Birliği ile Avrasya Ekonomik Birliği'ne aynı anda üye olmanın mümkün olmadığı açıkça ve dürüstçe ifade edilmelidir" diye konuşarak Ermenistan'a net bir seçim yapması gerektiği mesajı verdi.
Rusya öncülüğünde 2015'te kurulan Avrasya Ekonomik Birliği (EAEU), Ermenistan, Belarus, Kazakistan ve Kırgızistan'ı kapsıyor ve üye ülkeler arasında mal, sermaye ve iş gücünün serbest dolaşımını hedefliyor.
Gaz Fiyatları Üzerinden Ekonomik Baskı
Putin, görüşmede Rusya'nın Ermenistan'a sağladığı gazın Avrupa'ya kıyasla "önemli ölçüde" daha ucuz olduğunu vurguladı. "Avrupa'da gaz fiyatları bin metreküp başına 600 doların üzerinde, Rusya ise Ermenistan'a gazı 177,5 dolardan sağlıyor. Aradaki fark çok büyük," dedi. Bu açıklama, Ermenistan'ın AB yönelimi durumunda enerji konusunda sıkıntı yaşayabileceği şeklinde yorumlandı.
Pashinyan'dan Dengeli Yaklaşım
Azerbaycan ile barış sürecine girmesinin ardından Ermenistan, Avrupa Birliği ile daha yakın ilişkiler kurma arayışını sıkça dile getirirken, Başbakan Paşinyan da gelecekte 27 üyeli birliğe katılma niyetini açıklamıştı. Görüşmede Paşinyan, ülkesinin iki blokta birden yer alamayacağının farkında olduğunu söyledi.
Ancak şimdilik Avrasya Ekonomik Birliği üyeliği ile Brüksel'le iş birliğini birlikte yürütmeye çalıştıklarını ve bu dengeyi sürdürebildikleri sürece devam edeceklerini ifade etti. Paşinyan, nihai bir tercih yapılması gerektiğinde bu kararın dış müdahale olmaksızın Ermenistan halkı tarafından verileceğini vurguladı. "Karar verme aşamasına gelindiğinde, bu kararı Ermenistan Cumhuriyeti vatandaşlarının vereceğinden eminim," dedi.
Haziran Seçimleri Öncesi Gerginlik
Güney Kafkasya'daki etkisi giderek azalan Moskova'nın, Ermenistan'ın siyasi karar süreçlerinde söz sahibi olma isteğini sürdürdüğü görülürken Putin, haziran ayında yapılacak parlamento seçimlerinde Rusya yanlısı güçlerin serbestçe rekabet edebilmesini umduklarını ifade etti.
İsim vermeden bazı isimlerin gözaltında olduğunu söyleyen Putin, "Bazıları Rus pasaportu taşımasına rağmen tutuklu," dedi. Bu sözlerin, geçen yıl hükümetin devrilmesi çağrısında bulunmasının ardından tutuklanan Rus-Ermeni milyarder Samvel Karapetyan'a atıf olduğu değerlendiriliyor.
Vatandaşlık Kuralları Konusunda Anlaşmazlık
Paşinyan ise isim vermeden yanıt vererek, Ermenistan yasalarına göre siyasi adayların yalnızca Ermenistan vatandaşlığına sahip olması gerektiğini ve bu çerçevede muhalefete yönelik herhangi bir kısıtlama uygulanmadığını belirtti. "Rus pasaportu olan kişiler anayasa gereği milletvekili ya da başbakan adayı olamaz," dedi.
Paşinyan ayrıca Ermenistan'ın demokratik bir ülke olduğunu vurgulayarak siyasi süreçlerin sürekli işlediğini ifade etti. Bu görüşme, Ermenistan'ın Rusya ile AB arasındaki jeopolitik tercihinin netleşeceği haziran seçimleri öncesinde iki ülke arasındaki gerginliğin yansıması olarak değerlendiriliyor.
